در این گزارش خبری در کارینا وب، به بررسی یک رویداد مهم در تاریخچه نرمافزار میپردازیم. مایکروسافت کد منبع اولین زبان برنامهنویسی خود، Microsoft BASIC، را به صورت متنباز (open-source) منتشر کرده است. این زبان که بین سالهای ۱۹۷۶ تا ۱۹۷۸ توسعه یافت، ابتدا با نام Altair BASIC شناخته میشد و برای ریزپردازنده 6502 طراحی شده بود. این پردازنده در کامپیوترهای محبوبی مثل Apple II و Commodore 64 استفاده میشد.
اگر شما هم مثل بسیاری از افراد در سال ۱۹۷۵ با کامپیوترها سروکار داشتید، حتماً کامپیوتر MITS Altair 8080، اولین کامپیوتر شخصی، را میشناسید. برای ساخت نرمافزار روی آن، از Altair BASIC استفاده میشد. این زبان توسط دو دانشجوی ترک تحصیل کرده به نامهای بیل گیتس و پل آلن نوشته شد. آنها سپس شرکتی به نام Micro-Soft را برای فروش آن تأسیس کردند که امروز آن را با نام مایکروسافت میشناسید.
چرا این کد اهمیت دارد؟
انتشار این کد تنها یک حرکت نمادین نیست، بلکه به دلیل اهمیت تاریخی آن انجام شده است. این کد، سنگ بنای صنعت نرمافزار مدرن محسوب میشود و مدلهای کسبوکار و الگوهایی که در آن به کار گرفته شد، تأثیر مستقیمی بر موارد زیر داشت:
- توسعه MS-DOS و سیستمعاملهای بعدی مایکروسافت: این زبان، مسیر را برای سیستمعاملهای آینده مایکروسافت هموار کرد.
- استانداردسازی زبانهای برنامهنویسی: به تعیین استانداردهایی برای پیادهسازی زبانهای برنامهنویسی کمک کرد.
- پایهگذاری مدل کسبوکار لایسنس نرمافزار: در شکلگیری مدل کسبوکار مبتنی بر فروش لایسنس نرمافزار نقش کلیدی داشت.
- عمومیسازی برنامهنویسی کامپیوتر: Microsoft BASIC یکی از اولین زبانهایی بود که عموم مردم با آن آشنا شدند و به همین دلیل، نقطه عطفی مهم در تاریخ کامپیوتر به شمار میرود.
از مخالفت گیتس تا آغوش باز متنباز
شاید جالب باشد که بیل گیتس در سال ۱۹۷۶، به شدت با استفاده رایگان از نرمافزار مخالف بود و در نامهای معروف، استفاده از نرمافزار بدون پرداخت را دزدی خوانده بود. اما با گذشت نزدیک به ۵۰ سال، مایکروسافت سیاست خود را تغییر داده و به یکی از بزرگترین حامیان نرمافزارهای متنباز تبدیل شده است. این شرکت در سالهای اخیر، محصولات کلاسیک خود مانند MS-DOS 4.0، مفسر GW-BASIC و ماشینحساب ویندوز را نیز متنباز کرده است.
با وجود اینکه MS-BASIC دیگر به صورت جدی استفاده نمیشود، اما میراث آن در زبانهای مدرنتری مانند Visual Basic .NET همچنان زنده است. این زبان، با تنها ۶۹۵۵ خط کد اسمبلی، قابلیتهای پیشرفتهای از جمله مدیریت حافظه، پشتیبانی از متغیرهای حلقههای FOR و مدیریت رشتهها را ارائه میداد و بسیاری از برنامهنویسان، اولین طعم کدنویسی را با آن چشیدند.
